MarktUpdate: Onze marktexperts praten je bij

Tijdens de looptijd van een variabel contract veranderen je leveringstarieven. Dit hangt met name af van de inkoopprijs op de internationale markten van stroom en gas. Maar wat gebeurt er eigenlijk op die energiemarkt? We geven je regelmatig een update. Zo weet je steeds waar je aan toe bent.  

 

- Laatst bijgewerkt: 10 februari 2026 -

Prijsontwikkeling energiemarkt gas en stroom

Gasprijs onder de streep gelijk

Na een periode van prijsdaling, is de gasprijs de afgelopen weken weer wat omhooggegaanDe prijs is weer op het niveau van 3 maanden terug.    

  • De eerdere daling kwam vooral door de milde temperaturen voor de tijd van het jaar.
  • De stijging van de afgelopen weken komt vooral door de lage temperatuur. In zowel Europa, Azie als de VS. Daarnaast speelden ook de toegenomen spanningen tussen Iran en de VS een rol. 

Stroomprijs: licht dalende trend

  • Drelatief lage gasprijs zorgt dat er meer stroom met gas wordt opgewekt en minder met kolen. Dit zorgt voor minder kosten.
  • Ook zijn er de afgelopen periode minder kosten gemaakt voor teruglevering. Dit komt omdat er minder onbalans op het net was.  

Is het verstandig mijn tarief nu vast te zetten?

Of een vast of variabel contract de beste keuze is, hangt van verschillende zaken af. Onze EnergieContractCheck helpt je op weg. Doe de check en krijg informatie om zelf de beste keuze te maken. 

Doe de check

Veelgestelde vragen

Hoe wordt een variabel tarief vastgesteld?

De energie die jij de komende periode van ons gaat afnemen, kopen wij vooraf voor je in. Op de inkoopmarkt voor energie. Ook wel groothandelsmarkt genoemd of afgekort de energiemarkt. Dat inkopen doen we niet in één keer, maar gespreid over een periode. Daarmee stellen we het variabele tarief vast voor de komende periode. 

Zie ik een verlaging of verhoging direct terug in mijn tarieven?

Bij een contract met een variabel tarief duurt het even voor je dit terugziet in je tarieven. Er zit een vertraging tussen veranderingen van de groothandelsprijzen en de wijzigingen van je tarieven. Dit heeft te maken met onze inkoopstrategie. We kopen energie vooraf voor je in. Niet in één keer, maar gespreid over een periode.

Door deze spreiding zit er vertraging in het doorberekenen van de prijzen op de energiemarkten en je variabele tarief. Bij een verlaging kan het dus iets langer duren, voor we het tarief verlagen. Maar het kan ook in je voordeel werken bij een verhoging. Hierdoor konden we bijvoorbeeld de extreme pieken in inkoopprijzen in 2022 dempen.

Waarom zit de vertraging tussen de inkoopperiode en start nieuwe prijs?

Nadat wij de inkoopperiode hebben afgesloten en de prijs hebben vastgesteld, informeren wij je over het nieuwe tarief. We informeren je minimaal 30 dagen van te voren over je nieuwe variabele tarieven. Daarom kunnen we een nieuwe prijs niet direct in laten gaan, maar zit hier altijd ruim een maand tussen.  

Waardoor gaan prijzen op de groothandelsmarkt omhoog of omlaag?

De prijzen van gas en stroom op de inkoopmarkt van energie zijn bewegelijk: net als bijvoorbeeld aandelen gaan ze omhoog en omlaag. Dit komt onder andere door:

  • Vraag naar gas en stroom
  • Aanbod van gas en stroom
  • Hoe vol gasvoorraden zijn
  • Onzekerheid in de markt
  • Geopolitieke ontwikkelingen
  • Het weer

Bekijk welke effecten de afgelopen weken effect hadden op de marktprijzen. Lees meer  

Waarom zit er verschil in tarieven tussen energieleveranciers?

Dat komt door verschillen in de inkoopstrategie en de prijsstelling per leverancier. Een andere inkoopstrategie leidt tot een ander tarief voor de klant. De inkoopstrategie hangt af van verschillende factoren, waaronder:

  1. Het aantal maanden waarin we energie inkopen voor dat deze wordt geleverd aan de consument.
  2. Het moment waarop we de prijs voor de consument vaststellen.
  3. Het aantal maanden waarvoor het tarief vaststaat. 

Daarnaast is ook de prijsstelling van de energieleverancier van invloed. 

De laatste ontwikkelingen op de energiemarkt

imagey9y5v.png

Sanne van den Broek, Rick Marsman & Gitte Janssen, Marktexperts Vattenfall


De prijzen van gas en stroom op de inkoopmarkt van energie zijn bewegelijk: net als bijvoorbeeld aandelen gaan ze omhoog en omlaag. Hieronder lees je waardoor de marktprijzen de afgelopen weken zijn beinvloed.  

Bron: MarktRapport Grootzakelijke Markt

 

Week 7: Verwachting milder weer voornaamste reden forse daling gasprijzen 

De gasprijzen gingen de afgelopen week verder omlaag. Doordat de weersverwachtingen uitgaan van milder weer, daalde de prijs. 

Ondanks de te verwachten vraag naar gas voor het vullen van de gasopslagen, bleven de prijzen van gas voor de zomer onder de prijzen van die voor de komende winter (de zogenoemde zomer-winterspread). De spread voor zomer-winter 2026, die eind januari nog positief was, werd begin februari negatief. Deze omslag werd veroorzaakt door verdere prijsdalingen en door uitstel van nieuwe LNG-capaciteit uit Qatar, waarvan de extra volumes nu pas in 2027 worden verwacht. Wel is het zo dat de huidige zomer-winterspread dermate smal is, dat seizoensopslag economisch nog onaantrekkelijk blijft. Dit kan de opbouw van gasvoorraden in de zomer bemoeilijken, omdat voor marktpartijen de kosten zoals de vergoeding voor het beschikbaar stellen van opslagcapaciteit dan hoger zijn dan de opbrengsten uit de aan- en verkoop van gas. 

Gasvoorraden 

De Europese gasvoorraden liepen begin februari verder terug. De dagelijkse en wekelijkse onttrekking uit de gasopslagen daalde weliswaar licht, maar de algehele opslagniveaus liggen duidelijk onder die van de afgelopen jaren. Bij het huidige aanhoudende verbruik zouden de voorraden richting het einde van de winter in een aantal landen tot zeer lage niveaus kunnen zakken. Dit geldt met name voor Nederland en Duitsland. 

Week 6: Forse daling gasprijzen vooral door verwachting milder weer

Na het afgelopen weekend (31 januari en 1 februari) daalden de Europese gasprijzen naar het laagste niveau sinds drie weken. De belangrijkste reden voor deze sterke daling is het feit dat de zorgen over een mogelijk tekort aan gas op de korte termijn is afgenomen. Hiervoor waren twee belangrijke redenen: enerzijds waren er de gunstige weersverwachtingen voor Europa, die uitgaan van milder weer en anderzijds de iets afgenomen spanningen tussen de VS en Iran, wat de bezorgdheid over mogelijke verstoringen van de aanvoer van LNG heeft verminderd.  

Daling gasprijs na eerdere forse stijging 

De afgelopen weken stegen de gasprijzen fors als gevolg van onder andere de toegenomen spanningen tussen Iran en de VS. Een mogelijke escalatie zou grote gevolgen kunnen hebben voor de energiemarkten. Afgelopen maandag (2 februari) waren er plotseling wat andere, meer positieve geluiden die zouden duiden op een mogelijke deal tussen de twee landen. Hierdoor namen de zorgen over mogelijke verstoringen in de aanvoer van LNG via het Midden-Oosten (via de Straat van Hormuz) af. Ongeveer 20% van de wereldwijde productie van vloeibaar aardgas (LNG) wordt getransporteerd door de Straat van Hormuz. 

Week 5: Gasprijzen blijven hoog 

De afgelopen weken zagen we de gasprijzen steeds verder stijgen. De voornaamste reden voor deze forse stijging is het koude weer op het noordelijk halfrond. Zowel in Europa, Azië als in de VS is het (veel) kouder dan gemiddeld voor deze tijd van het jaar. Dit zorgt voor een enorme vraag naar gas voor verwarming. Daarnaast kan het koude weer, in dit geval specifiek het weer in de VS, zorgen voor moeilijkheden bij de productie en daarmee de export van LNG. Hierdoor steeg de prijs van LNG op de Amerikaanse markt tot grote hoogte. Maandag kwam de prijs van Henry Hub-gas, een belangrijk distributie- en prijsknooppunt voor aardgas in de VS, uit op de hoogste prijs sinds de winter van 2022, ten tijde van de energiecrisis. De volgende dag zagen we daar echter ook weer een daling van de gasprijs met zo'n vijftien procent, waarop ook de prijzen op de Europese gasmarkten weer daalden. Daar kwam bij dat de temperaturen weer iets oplopen en er weer meer wind wordt verwacht.  

Gasopslagen 

De gasopslagen blijven ook een belangrijke factor bij de stijgende gasprijzen. In Europa zijn de opslagen gemiddeld nog voor 44% gevuld. Nederland heeft met een vullingspercentage van 29% veel minder goed gevulde reserves en zit onder het Europese gemiddelde.  

Week 4: Hoge prijzen op de energiemarkten 

De prijsstijging voor gas heeft zich verder voortgezet. Vooral de lage temperaturen en de daarmee gepaard gaande uitzonderlijk hoge elektriciteitsvraag en de huidige geopolitieke onzekerheid lagen aan de sterke prijsstijging ten grondslag.  

De gasmarkt sloot op maandag 19 januari iets lager. De voornaamste reden voor deze daling was enerzijds de verwachting van milder weer en anderzijds is het ook een reactie op de eerdere sterke prijsstijgingen. Na deze daling is de prijs op dinsdag (20 januari) toch weer licht gestegen. Het weerbeeld is iets bijgesteld en de verwachting is dat de temperaturen iets lager zullen uitkomen dan eerder verwacht. Daarnaast is er ook de verwachting dat er deze week en volgende week minder opwek met windenergie zal zijn. De huidige lage vullingsgraad van de gasbergingen in Europa blijven ook een belangrijke rol spelen bij het tot stand komen van de gasprijzen; de vullingsgraad is in Europa op dit moment gemiddeld 49,8% en ligt daarmee 10 procentpunt lager dan vorig jaar rond deze tijd.  

Week 3: Verwachte terugkeer van koud weer zorgt voor stijging gasprijzen

Waar tot vorige week de gasprijzen nog op een laag niveau bleven ondanks de kou en de matig gevulde opslagen, zien we nu wel degelijk een stijgende gasprijs. De stijging zette vorige week vrijdag (9 januari) in: een stijging van bijna 14% in minder dan een week tijd. De laatste keer dat de prijs boven dit niveau uitkwam was afgelopen 18 november.

De afgelopen maanden leek de markt vol vertrouwen dat het geen probleem zou zijn om de winter door te komen met de huidige gasopslagen (in de EU 54% gevuld, in NL 40%). Nu er voor het einde van deze maand nog meer koud weer wordt voorspeld en er ook weinig wind wordt verwacht, lijkt het sentiment te veranderen. De aanhoudende kou zorgt voor een hogere onttrekkingsgraad uit de toch al matig gevulde gasopslagen, waardoor we zien dat de prijzen alsnog stijgen. De verschillende geopolitieke situaties zoals de aanvallen van Rusland op de Oekraïense energie-infrastructuur en de sterk toegenomen onrust in Iran dragen daar mogelijk ook aan bij. Iran ligt in een voor de olie- en gasinstructie belangrijke regio.

Later deze maand wordt er ook koud weer verwacht in Noordoost-Azië, wat daar tot een verhoogde vraag naar LNG zou kunnen leiden. Deze concurrentie in de vraag naar LNG zou ervoor kunnen zorgen dat het aanbod in Europa minder zal zijn.

Week 2: Veel ontwikkelingen, beperkte prijsbewegingen

Wat betreft ontwikkelingen in de wereld waren de afgelopen weken allerminst rustig te noemen, en dat was dan ook zeker terug te zien op de energiemarkten. Maar hoewel de gasprijzen, mede als gevolg van tijdelijke verstoringen in het aanbod en de weersverwachtingen, in eerste instantie opliepen, bleven desondanks extreme prijsontwikkelingen uit.

In de afgelopen kerst- en nieuwjaarsperiode werd de gasmarkt geconfronteerd met meerdere prijsopdrijvende factoren. Zo werden er door Rusland aanvallen uitgevoerd op de Oekraïense gasinfrastructuur, waren er tijdelijke productieverstoringen in Noorwegen en werden er lagere temperaturen voorspeld. Deze combinatie leidde ertoe dat de spotprijzen van gas geleidelijk stegen. Deze stijging bleek echter van korte duur. Met weersverwachtingen van temperaturen die de komende weken boven het gemiddelde voor de tijd van het jaar liggen, zagen we maandag (5 januari) voor levering de volgende dag weer een daling van de spotprijs.

Ook op de termijnmarkt was er na de prijsstijgingen in de vakantieperiode sprake van een correctie en daalden de prijzen. Naast het verwachte mildere weer speelde hier ook de geopolitieke situatie rondom Venezuela een rol. Het ingrijpen van de VS in Venezuela leidt mogelijk tot extra olieaanbod. Dit zorgde voor dalende olieprijzen, wat ook weer effect had op de gasmarkt.

Week 51: Trend dalende gasprijzen zet verder door

De gasprijzen zijn de afgelopen week verder gedaald. De prijs van een MWh gas kwam afgelopen donderdag (11 december) uit op het laagste punt in twintig maanden. De dagen erna zijn de prijzen weer iets gestegen, maar gisteren (dinsdag 16 december) daalde de prijs weer. 

De goede aanvoer van LNG blijft de marktprijzen drukken. Marktpartijen hebben er nog steeds het vertrouwen in dat de aanvoer van LNG zodanig is dat deze de extra vraag van een eventuele koude periode zal dekken.

Week 50: Daling gasprijzen zet verder door

De prijs van gas is sinds vorige week verder gedaald, waarmee de dalende trend van de gasprijs aanhoudt.  

De lage gasprijzen die we de afgelopen tijd zien op de markt voor de maandvooruit contracten voor gas worden met name veroorzaakt door voldoende aanbod van LNG en Noors gas, en de milde temperaturen voor de tijd van het jaar. De lichte prijsstijging van afgelopen dinsdag 9 december werd veroorzaakt door de verwachting dat er de komende dagen minder windenergie zal zijn en doordat de temperaturen ook iets naar beneden zullen gaan. 

Gasvoorraden

De gasbergingen in Europa zijn momenteel voor gemiddeld 72,53% gevuld. Hoewel dit bijna 10 procentpunten lager is dan vorig jaar, zien we dat de markt hier nog niet echt op reageert en dat prijsstijgingen vooralsnog uitblijven. De eerdergenoemde milde temperaturen en een goede aanvoer van LNG en Noors gas zijn hiervoor de belangrijkste redenen. 

Week 49: Gasprijzen verder gedaald

De gasprijzen zijn de afgelopen week verder gedaald. De markt laat al anderhalve week een dalende trend zien. Dat is vooral het gevolg van de milde temperaturen, waardoor de vraag naar gas minder is en het ruime aanbod van gas.  Daarnaast blijven ook geopolitieke factoren, zoals de huidige gesprekken over een vredesakkoord tussen Rusland en Oekraïne, een rol spelen bij de totstandkoming van de gasprijs. Hoewel een vredesakkoord voor de fysieke levering van gas aan Europa waarschijnlijk weinig verschil zal maken, drukt het wel de huidige gasprijs. Tegelijkertijd zorgt de oorlog tussen de twee landen ook nog steeds voor (kortstondige) prijsstijgingen, bijvoorbeeld toen Poetin begin deze week zei dat de Europeanen de vredesbesprekingen zouden saboteren. Die uitspraak zorgde kort voor een stijging van de gasprijs. De daling van de gasprijs zal mogelijk minder worden of de prijzen zullen wellicht weer gaan stijgen, als de vraag naar gas uit Azië weer gaat toenemen. 

Prijzen CO2-emissierechten blijven hoog

De prijzen van CO2-emissierechten laten al sinds deze zomer een stijgende trend zien, maar deze is al wel twee dagen achter elkaar aan het dalen. Waarschijnlijk ligt het naderende einde van het jaar daaraan ten grondslag.

Week 48: Verdere prijsdalingen op de gasmarkt

De afgelopen dagen zijn de prijzen op de gasmarkten verder gedaald.  

Deze dalingen komen mede door een stabiele LNG-aanvoer en weersverwachtingen die uitgaan van milder weer. Hierdoor is de zorg dat het huidige aanbod onvoldoende is om aan de gasvraag in de winter te voldoen iets verminderd. Ook de risicopremie in zowel korte- als lange termijngascontracten daalde, nadat de VS en Oekraïne dit weekend vooruitgang meldden in vredesonderhandelingen. Dit alles zorgde ervoor dat we dalende prijzen op de gasmarkten zien.

Toenemende vraag naar LNG vanuit Azië 

Een eventueel vredesakkoord zal er niet toe leiden dat de EU snel haar verbod op Russisch pijpleidinggas zal terugdraaien, zo is de verwachting. Naast politieke factoren speelt er namelijk ook nog een aantal juridische geschillen tussen Gazprom en zijn voormalige Europese klanten; het oplossen van deze conflicten zal tijd kosten. De kans is groot dat te zijner tijd de Russische gasstromen eerder richting Azië gaan dan naar Europa. 

Week 47: Lichte stijging energieprijzen

In de afgelopen dagen stegen de prijzen van gas en elektriciteit op de termijnmarkten licht. De belangrijkste oorzaken van deze stijging zijn de lagere temperaturen en het feit dat er minder wind was. Daarnaast was er ook ongepland onderhoud aan de Noorse gasinfrastructuur. Mede hierdoor is er tijdelijk minder aanbod van gas en stijgen de gasprijzen. De verwachting is wel dat het onderhoud op zeer korte termijn zal worden afgerond. 

Onttrekken van gas uit de voorraden toegenomen  

Door de weersverandering is het onttrekken van gas uit de gasopslagen toegenomen. De hoeveelheden die nu worden onttrokken uit de gasvoorraden hebben echter nog niet het niveau van vorig jaar bereikt. Toen werd in Nederland in de eerste zeventien dagen van november ruim 9% van de capaciteit onttrokken, daar waar dat in dezelfde periode dit jaar nog niet 1% is.  

Week 46: Gasprijzen blijven relatief stabiel

We zien op dit moment lage en stabiele gasprijzen op de energiemarkten. Hiervoor zijn verschillende redenen. Door de milde temperaturen voor de tijd van het jaar is er minder vraag naar gas voor verwarming en is de aanvoer van LNG goed en komt er ook voldoende gas via de pijpleidingen uit Noorwegen naar Europa.

Het lijkt erop dat ook de komende tijd het weer mild blijft. Hoewel voor volgende week lagere temperaturen in Noordwest-Europa worden voorspeld, stijgen de temperaturen naar verwachting ook weer naar waardes die boven het gemiddelde voor de tijd van jaar liggen. 

Gasopslagen 

De gasopslagen zijn in Nederland voor 73% gevuld. Op Europees niveau zijn deze voor ongeveer 83% gevuld, die vulgraad is de afgelopen maand amper veranderd. Deze 83% is ongeveer 10 procentpunt lager dan vorig jaar. De lagere vulgraad met tegelijkertijd een lagere gasprijs geeft goed het vertrouwen van de markt weer. De lage vulgraad van de gasopslagen betekent echter wel dat de markt gevoeliger is voor verstoringen. Wanneer er door verstoringen of een veranderende geopolitieke situatie minder gas naar Europa komt, is dat minder gemakkelijk op te vangen met gas uit de opslagen, wat weer tot prijsstijgingen kan leiden.