Je auto in de toekomst als mobiele thuisbatterij gebruiken: hoe mooi klinkt dat? Bidirectioneel laden werkt twee kanten op: je kan je elektrische auto opladen met stroom, maar je auto kan ook stroom teruggeven aan het stroomsysteem Het stroomnet heet nu het stroomsysteem. De overheid heeft de naam veranderd om het duidelijker te maken.of aan je huis. Zo wordt je auto een mobiele thuisbatterij.
Bidirectioneel laden is nog niet voor iedereen beschikbaar. Je hebt er een geschikte elektrische auto én een geschikte laadpaal voor nodig. Niet alle modellen en laadpalen ondersteunen deze technologie. Vattenfall test bidirectioneel laden op dit moment wel al in de praktijk, samen met autofabrikanten en klanten. Zo willen we meer te weten komen over hoe elektrische auto's het stroomsysteem kunnen helpen. Leer hoe bidirectioneel laden de manier waarop we straks met energie omgaan kan veranderen.
Bidirectioneel laden is een technologie die het mogelijk maakt om elektrische auto’s niet alleen op te laden, maar deze opgeslagen energie ook terug te geven aan het stroomsysteem of aan je huis. Zo kan je bijvoorbeeld stroom van je zonnepanelen opslaan in je auto om later in je huis te gebruiken. Of je laadt je auto op als de stroomprijzen laag zijn en gebruikt deze stroom in je huis wanneer de prijzen stijgen.
Je komt hiervoor vaak de verzamelterm V2X tegen: 'vehicle-to-everything'. Dat is de verzamelnaam voor alle vormen van bidirectioneel laden, van stroom teruggeven aan het net tot het voeden van je huis of losse apparaten. Verderop op deze pagina leggen we de verschillende vormen (vehicle to grid, vehicle to load en vehicle to home) uit.
Deze technologie helpt ook bij onbalans in het stroomsysteem. Als er te veel stroom beschikbaar is, slaat je auto het overschot op. En later, wanneer er een tekort is, kan je die opgeslagen energie teruggeven aan het systeem. Op die manier zorg je ervoor dat het systeem minder belast wordt, vooral op momenten dat de vraag naar energie groter is dan het aanbod.
In de videoserie Vragenstroom beantwoorden we vragen van klanten. Deze keer geven we antwoord op de vraag: "Kan ik mijn auto ook als thuisbatterij gebruiken?"
Ben je benieuwd naar het antwoord? Kijk dan de video!
Meer weten? Kijk ook de andere video's over elektrisch rijden.
Bidirectioneel laden kan op verschillende manieren. Je komt vaak de termen vehicle-to-grid (V2G), vehicle-to-home (V2H) en vehicle-to-load (V2L) tegen. Samen vallen ze onder de verzamelterm V2X (vehicle-to-everything). Maar wat betekenen die termen nu precies?
| Term | Wat het doet | Waarvoor je het gebruikt |
|---|---|---|
| Vehicle-to-grid (V2G) | Je levert stroom uit je auto terug aan het stroomsysteem (het net). | Het helpt het net balanceren tijdens piekuren of bij een tekort aan energie. |
| Vehicle-to-home (V2H) | Je gebruikt de stroom uit je auto om je huis van energie te voorzien. Je auto werkt dan als thuisbatterij. | Zo sla je zelf opgewekte zonnestroom op om zo later te gebruiken, bijvoorbeeld om te koken of te verwarmen als de stroomprijs hoog is. |
| Vehicle-to-load (V2L) | Je gebruikt je auto als een stopcontact voor elektrische apparaten. | Hiermee kan je apparaten voeden waar en wanneer je wilt, je laadt bijvoorbeeld je e-bike op wanneer je op de camping staat. |
| Vehicle-to-everything (V2X) | De verzamelterm voor alle vormen die hierboven staan. | Als je in het algemeen over bidirectioneel laden praat. |
Voor bidirectioneel laden heb je twee dingen nodig: een geschikte elektrische auto en een bidirectionele laadpaal. Dit komt door de verschillende soorten stroom die gebruikt worden.
Het energiesysteem levert wisselstroom (AC), maar je auto laadt en slaat energie op met gelijkstroom (DC). De laadpaal zet deze wisselstroom om naar gelijkstroom om je batterij op te laden. Wanneer je de opgeslagen energie uit je auto wilt gebruiken voor je huis of het systeem, moet de gelijkstroom weer worden omgezet naar wisselstroom. Dit is waar de bidirectionele laadpaal een belangrijke rol speelt. De laadpaal zorgt ervoor dat de stroom op de juiste manier wordt omgezet, zodat je de energie kunt gebruiken waar en wanneer je die nodig hebt.
Slechts een aantal elektrische auto’s is geschikt voor bidirectioneel laden. Welke auto kan bidirectioneel laden? Dat hangt af van het model en van de vorm die je wilt gebruiken (V2G, V2H of V2L). De markt is volop in ontwikkeling en steeds meer modellen ondersteunen deze technologie. Op dit moment zijn de volgende auto's geschikt voor vehicle-to-grid (leverbaar en/of aangekondigd):
Het is de verwachting dat in de toekomst nog veel meer elektrische auto’s deze mogelijkheid bieden.
Samen met Kia en Hyundai onderzoeken we of elektrische auto's kunnen helpen als tijdelijke opslag voor stroom. Door op rustige momenten te laden en op drukkere momenten stroom terug te geven, helpt dat om drukte op het net te verminderen. Tachtig Vattenfall-klanten met een Kia EV9 of Hyundai IONIQ 9 kunnen meedoen met de test. Zij krijgen een speciale laadpaal te leen die ook stroom kan teruggeven.
Bidirectioneel laden biedt mooie voordelen, maar de techniek staat nog aan het begin. We zetten de belangrijkste voor- en nadelen op een rij.
Nee, niet elke laadpaal kan bidirectioneel laden. Veel laadpalen zijn technisch weliswaar geschikt, maar om bidirectioneel laden echt te laten werken moeten de laadpaal en de auto via de juiste protocollen met elkaar communiceren en daar is nog volop ontwikkeling nodig. In onze proef met Kia en Hyundai werken we met een speciale laadpaal die exclusief ontwikkeld is voor de test. Deze laadpaal is helaas nog niet te bestellen. Energieleveranciers, systeembeheerders, auto- en laadpaalfabrikanten zijn druk bezig met testen, maar de markt voor bidirectionele laadpalen is nog in ontwikkeling. Tot die tijd kun je kiezen voor een thuisbatterij om je overtollige zonnestroom op te slaan. Of het natuurlijk direct gebruiken.
Ook onze Autel laadpalen zijn nog niet geschikt voor bidirectioneel laden. Zodra we laadpalen aanbieden die bidirectioneel laden ondersteunen, lees je het op onze website.
Omdat er nog geen bidirectionele laadpalen los te bestellen zijn, is daar nog geen vaste prijs voor. Reken voor nu op de investering in een geschikte elektrische auto plus een geschikte laadpaal. Naar verwachting liggen de kosten voor een bidirectionele laadpaal hoger dan een gewone laadpaal. Dit komt doordat er extra techniek in zit om stroom twee kanten op te sturen. Zodra er laadpalen beschikbaar zijn, delen we meer over de kosten.
Heb je zonnepanelen en merk je dat je meer zonnestroom opwekt dan je gebruikt? Dan kan bidirectioneel laden in de toekomst een slimme oplossing zijn. Maar zolang er nog geen bidirectionele laadpalen beschikbaar zijn, kun je nu al kiezen uit andere manieren om je zonnestroom te benutten:
Slim laden kiest automatisch het slimste laadmoment. De app houdt rekening met vraag en aanbod in het stroomsysteem, je eigen zonnestroom en eventuele daluren.
Sluit je auto aan bij thuiskomst en geef in de app aan wanneer je weer wilt vertrekken. Wij zorgen dat je op tijd klaar bent.
Op dit moment is maar een deel van de elektrische auto's geschikt voor bidirectioneel laden, vooral voor vehicle-to-grid (V2G). Denk aan modellen als de Kia EV9, Hyundai IONIQ 9, Renault 5 E-Tech, Volvo EX60 en EX90 en Polestar 3 en 4. De markt ontwikkelt zich snel, dus er komen steeds meer modellen bij.
Nee. Veel laadpalen zijn technisch geschikt, maar de laadpaal en de auto moeten via de juiste protocollen met elkaar kunnen communiceren, en die techniek is nog in ontwikkeling. Op dit moment kun je een bidirectionele laadpaal nog niet los bestellen. Vattenfall is wel aan het testen met een speciaal ontwikkelde laadpaal.
Daar is nog geen vaste prijs voor, omdat bidirectionele laadpalen nog niet los te bestellen zijn. Naar verwachting liggen ze hoger dan een gewone laadpaal, doordat er extra techniek in zit om stroom twee kanten op te sturen. Zodra er laadpalen beschikbaar komen, delen we hier meer over de kosten.
Niet helemaal. Bidirectioneel laden helpt je om meer van je eigen (zonne)stroom te gebruiken en op slimme momenten stroom in te zetten, maar je blijft aangesloten op het systeem. Zeker in de winter, als je zonnepanelen minder opwekken, heb je nog stroom van je energieleverancier nodig. Het maakt je dus minder zelfvoorzienend, maar niet volledig onafhankelijk.
Niet automatisch. Of je bij een stroomstoring stroom uit je auto kunt gebruiken, hangt af van de laadpaal, de auto en de installatie. Voor echte noodstroom is meestal extra apparatuur nodig die je huis veilig van het stroomnet loskoppelt. Omdat bidirectionele laadpalen nog volop in ontwikkeling zijn, verschilt dit per systeem.
Bij bidirectioneel laden wordt je auto-accu vaker op- en ontladen, wat in theorie invloed kan hebben op de levensduur. Moderne systemen houden hier rekening mee, bijvoorbeeld door de accu niet volledig leeg te trekken en slim te sturen op laad- en ontlaadmomenten. Hoe groot het effect precies is, wordt in proeven zoals die van Vattenfall verder onderzocht.
