De recente ontwikkelingen in het Midden-Oosten zorgen voor onzekerheid op de internationale energiemarkten. Geopolitieke spanningen kunnen invloed hebben op de beschikbaarheid en prijzen van energie, waardoor markten gevoeliger zijn voor prijsschommelingen. Ook spelen verwachtingen en sentiment een rol bij de prijsbewegingen. Hoewel de exacte impact lastig te voorspellen is, blijft het belangrijk om deze ontwikkelingen goed te volgen.
De gasprijzen bewegen de afgelopen dagen op een relatief stabiel niveau van rond de 44 €/MWh. Dat is wel een stuk hoger dan de prijs van een week eerder, toen op vrijdag 17 april de prijs met 38,769 €/MWh op het laagste niveau stond sinds de aanval van Israël en de VS op Iran.
Die lage prijs was het gevolg van enerzijds het afgekondigde staakt het vuren en de hoop op een snel einde van het conflict in het Midden-Oosten. Inmiddels is het staakt het vuren verlengd, maar is ook duidelijk geworden dat Iran vooralsnog niet geneigd is in te gaan op de eisen van de VS als het gaat om het beëindigen van het nucleaire programma.
Het lijkt erop dat alle marktpartijen op de gasmarkt in afwachting zijn van de ontwikkelingen in het Midden-Oosten.. Het is op dit moment onduidelijk welke richting het conflict opgaat, maar wat in ieder geval wel duidelijk is, is dat de levering van LNG voor een langere periode onder druk zal komen te staan als gevolg van de beperkte doorvoermogelijkheid in de Straat van Hormuz . Hierdoor wordt verwacht dat de prijzen van gas deze zomer op een hoger niveau zullen liggen dan doorgaans het geval is in de zomerperiode, ook omdat de vraag hoog zal blijven door het vullen van de vrij lege gasopslagen. In Europa is de vulgraad momenteel gemiddeld 32%.
Sowieso is de vraag naar gas en dus ook LNG de laatste jaren in de zomer hoger dan voorheen. Dit is in belangrijke mate toe te schrijven aan een toename van het gebruik van airco’s, denk hierbij ook aan landen als China die te maken hebben met hete zomers en veel elektriciteit (uit fossiele brandstoffen) gebruiken voor koeling in de zomer. Het aanbod van gas is in de zomer periode juist lager door onder andere onderhoud aan gasinstallaties, bijvoorbeeld in Noorwegen waar veel van ons pijpleiding gas vandaan komt.
De hoge energieprijzen in de zomer zouden ertoe kunnen leiden dat de vraag vanuit de industrie wegvalt, doordat productieprocessen voor langere tijd worden afgeschaald of zelfs helemaal gestopt, omdat produceren met de huidige hoge prijzen niet meer rendabel is.
In deze aflevering van de MarktRappodcast worden de belangrijkste ontwikkelingen op de energiemarkten besproken. De focus ligt op de geopolitieke spanningen in het Midden-Oosten en de gevolgen daarvan voor de gas- en elektriciteitsmarkten. Kort voor de opname van deze podcast werd een tijdelijk staakt-het-vuren afgekondigd, waardoor de scheepvaart door de Straat van Hormuz deels kon worden hervat. Dit had direct invloed op de prijsontwikkeling op de energiemarkten. Daarnaast wordt met de experts de start van het Europese vulseizoen van de gasvoorraden besproken. Deze gasvoorraden zijn momenteel uitzonderlijk laag. Ook de rol van strategische reserves en de vraag waarom de energiemarkten zo sterk reageren op de huidige onzekerheid, ook zonder directe fysieke tekorten, komen aan de orde in deze aflevering.
Op de elektriciteitsmarkt zien we een ander beeld: ondanks de hogere gasprijzen blijven er op de markt negatieve prijzen optreden door de toename van het aandeel hernieuwbare opwek. Tot slot wordt ook nog gesproken over de structurele rol van gascentrales, het belang van flexibiliteitsopties zoals batterijen en wat zijn de implicaties van de huidige ontwikkelingen voor het ons energiesysteem op de langere termijn.
Dit alles hoort u in deze 26:39 minuten durende aflevering van de MarktRappodcast op Spotify of Apple Podcasts. Ook onze eerdere podcasts zijn op deze podia terug te vinden.
Onze marktexperts volgen dagelijks de ontwikkelingen op de energiemarkt in Nederland en internationaal. Ze weten daardoor precies wat er speelt. Deze kennis delen ze graag met u. Meld u aan en vergroot uw energiekennis over de energiemarkt.
De onrust raakt vooral de aanvoer van LNG (vloeibaar aardgas). Een belangrijk deel van de wereldwijde LNG‑handel loopt via de Straat van Hormuz. Door dreiging van verstoringen in deze regio reageren markten direct met hogere prijzen.
Op dit moment zeker nog niet. De markt reageert vooral op onzekerheid en risico’s, wat leidt tot een hoge risicopremie in de prijzen.
Dat kan. Als de situatie in het Midden-Oosten langere tijd aanhoudt en langdurig geen schepen door de Straat van Hormuz kunnen varen, dan zal er minder LNG op de markt beschikbaar zijn. Bij een gelijkblijvende of stijgende vraag en minder aanbod, stijgt de prijs. Overigens kunnen de prijzen ook weer dalen, als de dreiging minder wordt of als er gesproken wordt over een staakt het vuren.
Dat hangt af van het type contract en uw inkoopstrategie. Op dit moment zijn de prijzen op de spotmarkten en de termijnmarkten hoger dan voorheen.
Onze Markt Expertise Desk helpt u bij al uw vragen over energie besparen, energie-inkoop en duurzamer ondernemen. Wij geven u advies over het gebruik van zonne- en windenergie, e-mobility en warmte binnen uw bedrijf of organisatie.
