Variabele tarieven en rechtszaken: wat je moet weten
We begrijpen dat je vragen hebt over rechtszaken rond variabele energietarieven. Op deze pagina leggen we uit wat er speelt en wanneer we meer duidelijkheid verwachten.
Laatste update: 29 mei 2026
Er lopen rechtszaken over variabele tarieven
Over variabele energiecontracten wordt op dit moment geprocedeerd in verschillende rechtszaken.
Verschillende oordelen in verschillende zaken
In meerdere uitspraken is geoordeeld dat een afspraak over het aanpassen van tarieven in principe is toegestaan. Deze afspraak noemen we: prijswijzigingsbeding.
In een zaak van een van onze klanten heeft het gerechtshof Amsterdam anders geoordeeld. De Hoge Raad (de hoogste rechter in Nederland) kijkt nu naar deze zaak en zal over enkele maanden een definitief oordeel geven.
Hoe werken variabele tarieven?
Bij een variabel energiecontract kan de prijs voor stroom en gas tijdens de looptijd veranderen. Dit hoort bij dit type contract. De prijs staat dus niet vast, maar kan worden aangepast. De discussie in de rechtszaken gaat vooral over de vraag of de afspraken voor het aanpassen van die prijs duidelijk genoeg zijn opgeschreven en eerlijk zijn voor consumenten.
Tarieven hangen af van de energiemarkt
Het is goed om te weten dat energieprijzen niet willekeurig worden aangepast. Het stijgen en dalen van tarieven hangt onder andere af van ontwikkelingen op de energiemarkt. Denk aan vraag en aanbod van energie, het weer, geopolitieke ontwikkelingen (zoals conflicten of politieke spanningen) en de beschikbaarheid van stroom en gas. Een bekend voorbeeld is 2022, toen energieprijzen sterk stegen door de oorlog in Oekraïne en de energiecrisis die daarop volgde. Zulke gebeurtenissen kunnen grote invloed hebben op tarieven.
Toezicht ACM
De discussie in de rechtszaken gaat vooral over de vraag of de afspraken voor het aanpassen van die prijs duidelijk genoeg zijn opgeschreven en eerlijk zijn voor consumenten. De Autoriteit Consument & Markt houdt toezicht op energieleveranciers en kijkt daarbij ook naar de redelijkheid van tarieven en de voorwaarden.
Waar kijkt de Hoge Raad nu naar?
De Hoge Raad kijkt nu of het gerechtshof Amsterdam terecht heeft geoordeeld dat de afspraak over prijswijzigingen oneerlijk is.
De advocaat-generaal (een adviseur van de Hoge Raad) heeft al een advies uitgebracht. Dit advies bevestigt onze mening dat de afspraken bij prijswijzigingen niet oneerlijk waren. De Hoge Raad neemt uiteindelijk zelf een beslissing.
De uitspraak van de Hoge Raad wordt 4 december 2026 verwacht. We wachten deze beslissing met vertrouwen af en informeren je via deze pagina als er meer bekend is.
Lees meer
Vattenfall heeft kennisgenomen van de conclusie van de advocaat-generaal (AG) die de Hoge Raad adviseert om de uitspraak van het Gerechtshof Amsterdam in deze individuele zaak niet in stand te laten. De zaak tegen Vattenfall over een prijswijzigingsbeding uit de algemene voorwaarden moet opnieuw worden behandeld.
Volgens de AG heeft het hof bij zijn oordeel dat het prijswijzigingsbeding oneerlijk is, de transparantie van het prijswijzigingsbeding op een te smalle basis beoordeeld en andere omstandigheden dan de transparantie van het beding onvoldoende bij de oneerlijkheidstoets meegewogen.
De conclusie volgt hiermee de standpunten van Vattenfall. Het is nu aan de Hoge Raad om te oordelen. Vattenfall wacht dit oordeel met vertrouwen af.
Lees onze eerdere reacties
Reactie Vattenfall op uitzending Kassa
Rechtszaak tariefswijzigingen
